Việt Nam cần tăng tốc phòng chống ung thư

Bệnh viện Ung bướu TP. Hồ Chí Minh cơ sở 2 được đầu tư gần 6.000 tỉ đồng mới khoảng hai năm đã quá đông bệnh nhân. Nhiều bệnh nhân phải chờ lâu mới đến lượt phẫu thuật, xạ trị. Bệnh viện K luôn chật kín bệnh nhân, máy xạ trị chạy gần như suốt ngày đêm, còn người bệnh phải dậy từ rạng sáng để chờ khám.

Trong một cuộc hội thảo về ung thư mới đây, ông Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Khám chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết, hiện nay nhiều bệnh viện điều trị bệnh ung thư trên cả nước quá tải do lượng bệnh nhân tăng nhiều và dự báo tiếp tục tăng trong thời gian tới.

Tại TP. Hồ Chí Minh, Bệnh viện Ung bướu TP. Hồ Chí Minh cơ sở 2 chính thức vận hành toàn bộ từ năm 2023 với kỳ vọng sẽ giảm tải Bệnh viện Ung bướu cơ sở 1, thế nhưng chưa đến ba năm sau Bệnh viện Ung bướu cơ sở 2 đã có nguy cơ quá tải.

Ông Diệp Bảo Tuấn, Giám đốc Bệnh viện Ung bướu TP. Hồ Chí Minh cho biết, mỗi ngày hai cơ sở của bệnh viện tiếp nhận 4.500-4.800 lượt bệnh nhân đến khám (trong đó 75% bệnh nhân đến từ các tỉnh phía Nam). Ngoài ra khoảng 1.300 bệnh nhân được điều trị ngoại trú và 1.000 bệnh nhân nội trú.

Số lượng bệnh nhân đến khám năm 2025 tăng 22%, số lượng nội trú cũng tăng tương tự. Hiện nay, bệnh viện đã xin phép Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh xếp thêm 200 giường nội trú (lên 1.200 giường) tại cơ sở 2 để phục vụ bệnh nhân nội trú, bảo đảm mỗi bệnh nhân nằm một giường bệnh. 

"Nếu tình trạng này vẫn tiếp diễn trong những năm tới thì tình trạng quá tải tại Bệnh viện Ung bướu cơ sở 2 hoàn toàn có thể xảy ra", ông Tuấn nhận định.

Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh đã có văn bản kiến nghị UBND thành phố giao cơ sở cũ của Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa cho Bệnh viện Ung bướu làm thêm một cơ sở điều trị ung bướu cho người dân ở khu vực này và vùng lân cận. Bệnh viện Ung bướu cũng đang xây dựng kế hoạch để có thể nhanh chóng tiếp nhận, vận hành cơ sở này.

Hiện Bệnh viện Ung bướu có gần 500 bác sĩ và hơn 800 điều dưỡng có kinh nghiệm, bệnh viện sẽ sắp xếp luân chuyển các nhân viên y tế làm nguồn nhân lực nòng cốt và cùng với các nhân lực y tế tuyển mới để vận hành cơ sở này; việc xây dựng và mua sắm các trang thiết bị chuyên môn sẽ đề xuất từ nguồn ngân sách, vay vốn kích cầu và từ quỹ phát triển hoạt động sự nghiệp của Bệnh viện Ung bướu.

Theo ông Diệp Bảo Tuấn, việc xây dựng thêm một cơ sở điều trị ung bướu tại Bà Rịa sẽ giúp giảm áp lực tại hai cơ sở hiện hữu của Bệnh viện Ung bướu nhưng về lâu dài cần phải tăng cường hơn nữa năng lực điều trị ung bướu ở tuyến tỉnh, giúp tăng niềm tin của bệnh nhân, như thế bệnh nhân có thể an tâm điều trị ung bướu ngay tại địa phương, giúp tránh tập trung về tuyến trung ương, giảm chi phí điều trị và bảo đảm thời gian điều trị.

Bên cạnh đó cần làm tốt hơn nữa việc tuyên truyền về các biện pháp phòng ngừa bệnh ung thư, khám tầm soát bệnh nhằm có thể phát hiện sớm các bệnh lý ung thư để có thể điều trị hiệu quả và tránh kéo dài việc điều trị.

Ông Diệp Bảo Tuấn cho biết, hằng năm tại Việt Nam có hơn 180.000 ca mắc mới và hơn 120.000 ca tử vong do ung thư. Ung thư là nguyên nhân tử vong sớm đứng hàng thứ hai tại Việt Nam, sau bệnh lý tim mạch.

Ung thư cũng đang là gánh nặng cho xã hội. Ước tính năm 2025 Bệnh viện Ung bướu TP. Hồ Chí Minh tiếp nhận hơn 1 triệu lượt khám, tăng 22% so với năm 2024. Số ca mắc mới ghi nhận tại bệnh viện khoảng 42.150 trường hợp, trong đó ung thư tuyến giáp chiếm tỉ lệ cao nhất (23,2%), tiếp theo là ung thư vú (18,1%).

Bác sĩ Tuấn Anh - Trưởng khoa Điều trị A Bệnh viện K cho rằng, Việt Nam nếu tập trung chữa bệnh thì bao nhiêu bệnh viện cũng không đủ, mà phải tăng tốc phòng chống ung thư bằng các chương trình sàng lọc cộng đồng, khuyến khích lối sống lành mạnh, hạn chế thuốc lá, rượu bia, tăng cường tiêm chủng phòng viêm gan B (phòng ung thư gan) và HPV (phòng ung thư cổ tử cung).

Việc thực hiện lối sống lành mạnh, phòng tránh ung thư, sàng lọc sớm, phát hiện và điều trị kịp thời sẽ là những giải pháp để giảm tỉ lệ tử vong do ung thư trong những thập kỷ tới.