Thuốc Favipiravir - Nhật Bản đã bào chế thành công cách đây 7 năm, WHO khuyến cáo không sử dụng

Việt Nam chưa sử dụng Favipiravir hay Remdesivir trong phác đồ điều trị bệnh nhân Covid-19

Hiện nhiều thuốc kháng virus được sử dụng cho người mắc Covid-19. Nhưng thế giới chưa có thuốc nào được công nhận về hiệu quả.

Vừa qua, Viện Hoá học, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã tổng hợp thành công thuốc Favipiravir trong phòng thí nghiệm. Các nhà khoa học Việt Nam đã rút ngắn quy trình tổng hợp còn 3 bước thay vì 7-8 bước như nhiều nước.

Favipiravir là thành phần chính để sản xuất thuốc đường uống tương tự như thuốc Remdesivir, có tác dụng ngăn chặn sự nhân lên của SARS-CoV-2.

Loại thuốc này đã được Nhật Bản bào chế thành công cách đây 7 năm, ban đầu được cho phép để điều trị cúm mùa khẩn cấp, sau khi xuất hiện virus SARS-CoV-2, loại thuốc này được đưa vào thử nghiệm lâm sàng tại nhiều nước để hỗ trợ điều trị bệnh nhân Covid-19.

Thực tế vào thời điểm giữa năm 2020, hàng loạt quốc gia từng coi Remdesivir như “viên đạn bạc” trong cuộc chiến với Covid-19 khi một số kết quả thử nghiệm lâm sàng cho thấy có tín hiệu tích cực. Đặc biệt, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng từng dùng thuốc này để điều trị Covid-19.

Tuy nhiên, vào ngày 20/11, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đưa ra khuyến cáo: Không nên sử dụng thuốc Remdesivir trong quá trình điều trị người mắc Covid-19 nhập viện bất kể mức độ nghiêm trọng của bệnh. WHO cho rằng không có bằng chứng cho thấy remdesivir làm tăng cơ hội sống của người bệnh Covid-19.

Vào 26/5, nhóm các nhà khoa học của Iran cũng công bố bài báo khoa học trên tạp chí uy tín Nature đánh giá về hiệu quả và độ an toàn của Favipiravir trong điều trị Covid-19 dựa trên 37 nghiên cứu.

Bài báo kết luận Favipiravir giúp đào thải virus nhanh hơn sau 14 ngày nhập viện, tuy nhiên các mốc 7-10 ngày lại không khác biệt. Tỷ lệ bệnh nhân Covid-19 phải điều trị tích cực cũng không chênh nhau giữa 2 nhóm dùng thuốc và không dùng. Trong khi đó, loại thuốc này lại khiến 13% người thử nghiệm gặp các phản ứng phụ như buồn nôn, nôn, tiêu chảy, đau ngực, tăng men gan và axit uric trong máu. Từ đó, nhóm nghiên cứu cho rằng Favipiravir không mang lại tác dụng có lợi đáng kể trong việc giảm nguy cơ tử vong ở bệnh nhân Covid-19 nhẹ đến trung bình. Để chứng thực hiệu quả, cần có các thử nghiệm lâm sàng trên số mẫu lớn hơn.

Về việc nghiên cứu thuốc điều trị Covid-19 trên thế giới cũng như tại Việt Nam, bác sĩ Hồng Hà chia sẻ hiện có nhiều thuốc kháng virus được sử dụng cho người nhiễm nCoV. Nhưng thế giới chưa có thuốc nào được công nhận về hiệu quả. Các thuốc kháng virus có mục tiêu ngăn cản hậu quả tổn thương, làm giảm bệnh, không phải để ngăn cản virus.

"Chẳng hạn Mỹ dùng Remdesivir trong phác đồ, kết quả giúp giảm một vài triệu chứng so với nhóm không điều trị. Nhưng cũng chỉ giảm nhẹ, trong khi chi phí điều trị cao nên không có ý nghĩa nhiều", bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Hồng Hà, Phó chủ tịch Hội truyền nhiễm Việt Nam nói.

Theo chuyên gia này, Việt Nam chưa sử dụng Favipiravir hay Remdesivir trong phác đồ điều trị bệnh nhân Covid-19. Trong lần cập nhật mới nhất (phiên bản 5) vào cuối tháng 4 vừa qua, Bộ Y tế khẳng định đã có nhiều thuốc kháng virus được thử nghiệm nhưng chưa có hiệu quả rõ ràng nên không khuyến cáo áp dụng.