Sự phát triển và tầm quan trọng của phẫu thuật bằng robot đối với nền y học

Phẫu thuật ngoại khoa tạo ra cuộc cách mạng cho nền y học thế giới

Sự phát triển của nền y học

Đã trải qua 2.000 năm bắt đầu từ ca phẫu thuật đầu tiên từ thuở sơ khai của bác sĩ Sushruta người Ấn , cho đến các ca phẫu thuật thời trung đại từ bác sĩ Andreas Vesalius (Hà Lan), bác sĩ Ambroise Paré (Pháp). Và người đặt nền móng cho nền y học hiện đại là bác sĩ người Scotland John Hunter.

Cùng với sự phát triển của khoa học kĩ thuật, phẫu thuật bên cạnh việc hướng tới tính triệt để còn phải bảo tồn tốt nhất chức năng của cơ thể và mang lại sự thoải mái tối đa cho người bệnh. Sự ra đời của phẫu thuật nội soi cuối thế kỷ XX đã giúp hạn chế nhiều nguy cơ về mất máu, thương tổn khó tránh khỏi của phẫu thuật mổ mở. Ngày 17 tháng 3 năm 1987 phẫu thuật viên người Pháp Philippe Mouret đã thực hiện ca phẫu thuật nội soi đầu tiên trên thế giới cắt túi mật cho một phụ nữ trung niên. Đây là cuộc cách mạng thật sự trong chuyên ngành phẫu thuật, tạo tiền đề cho sự phát triển hàng loạt các kĩ thuật mổ chuyên sâu khác dựa trên nền tảng của phẫu thuật nội soi. Đây cũng là phát pháo mở đầu cho thời kì của “phẫu thuật xâm lấn tối thiểu” phát triển.

Phẫu thuật bằng robot ra đời

Phẫu thuật nội soi và phẫu thuật robot được chứng minh là giúp bệnh nhân hồi phục nhanh chóng

Tiếp nối bước phát triển đó, sự ra đời của phẫu thuật robot đã mở ra một góc tư duy hoàn toàn mới mẻ về phẫu thuật trong thời đại công nghệ. Được ví như trợ thủ số một cho các bác sĩ phẫu thuật tại những nước có nền y học tiên tiến nhất trên thế giới, mục tiêu của ứng dụng này vượt xa cả việc điều trị triệt để, hướng tới việc đảm bảo chất lượng sống của người bệnh sau phẫu thuật. Y văn ghi nhận trường hợp đầu tiên có sử dụng robot hỗ trợ phẫu thuật là Arthrobot, được phát triển và sử dụng lần đầu tiên tại Vancouver vào năm 1983. Trải qua các giai đoạn phát triển từ các hệ thống robot sơ khai ban đầu như PUMA, AESOP, ZEUS, … ngày nay các hệ thống phẫu thuật robot cùng với trí thông minh nhân tạo đã mô phỏng gần như hoàn hảo các động tác của bàn tay con người cũng như có thể giúp các phẫu thuật viên khắc phục được những tồn tại, nhược điểm mà con người mắc phải.

Lợi thế từ phẫu thuật bằng robot

Bên cạnh đó so với phương pháp mổ mở truyền thống, phẫu thuật nội soi và phẫu thuật robot được chứng minh là giúp bệnh nhân hồi phục nhanh chóng, trải nghiệm phẫu thuật nhẹ nhàng, đạt được độ chính xác cao, ít chảy máu, ít đau sau phẫu thuật, giảm tối đa nguy cơ biến chứng, bảo vệ tối đa chức năng của các cơ quan trong cơ thể và ít biến chứng nhiễm trùng.

Đến nay, mỗi ngày trên toàn thế giới đã có hơn 3.000 hệ thống robot đang được điều khiển bởi các bác sĩ. Nó đã được ứng dụng rộng rãi tại các nước phát triển như Mỹ, Canada, Châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, … Ứng dụng robot trong y học không những là bước đột phá, nâng tầm y học mà còn mở ra cơ hội cho người có thu nhập thấp được điều trị bằng kỹ thuật cao. Phẫu thuật bằng robot là kỹ thuật hiện đại, giúp điều trị triệt để, bảo tồn tốt nhất chức năng các cơ quan còn lại của người bệnh, giảm tối đa nguy cơ tai biến và biến chứng thường gặp sau phẫu thuật. Đồng thời, khi phẫu thuật bằng robot, chất lượng cuộc sống của người bệnh cao hơn, hồi phục nhanh với thời gian nằm viện ngắn. Với phẫu thuật robot, vùng phẫu thuật thu hẹp, ít xâm lấn, không gây sang chấn và ít chảy máu, mức độ cảm giác đau của bệnh nhân được hạn chế tối đa, vết thương không phải tiếp xúc nhiều với môi trường vì vậy mà khả năng nhiễm trùng rất nhỏ so với mổ thông thường.

Ứng dụng robot trong phẫu thuật nội soi tại Việt Nam

Phẫu thuật bằng robot là kỹ thuật hiện đại, giúp điều trị triệt để, bảo tồn tốt nhất chức năng các cơ quan còn lại của người bệnh, giảm tối đa nguy cơ tai biến và biến chứng thường gặp sau phẫu thuật

Tại Việt Nam, kỹ thuật sử dụng robot trong phẫu thuật nội soi đã được thực hiện lần đầu tiên năm 2014 và được chỉ định sử dụng thường quy đặc biệt ở những trường hợp khó như phình đại tràng bẩm sinh, nang ống mật chủ, teo đường mật,…Đến hết năm 2015 tổng cộng đã có 83 trường hợp bệnh nhi được phẫu thuật nội soi bằng robot với kết quả thu được bước đầu rất tốt. Tất cả các ca mổ đều không có biến chứng, không phải truyền máu sau mổ và xuất viện sau 2 - 7 ngày.

Tháng 12/2016, kỹ thuật lần đầu được triển khai cho đối tượng bệnh nhân là người lớn sau hơn 4 năm thực hiện. Tổng cộng đã có hơn 2000 bệnh nhân được phẫu thuật nội soi bằng robot, nhiều nhất là ung thư tuyến tiền liệt (59 trường hợp), ung thư đại trực tràng (54 trường hợp). Đến nay, các bệnh viện đã triển khai hoàn chỉnh phẫu thuật bằng robot cho 16 mặt bệnh được Bộ Y tế phê duyệt như cắt bàng quang tận gốc, cắt thận bán phần, toàn phần, tạo hình bàng quang bằng ruột, ung thư dạ dày, ung thư đại trực tràng,phẫu thuật u phổi. Sắp tới sẽ triển khai trên bệnh nhân tim mạch như trong phẫu thuật bắc cầu mạch vành, nong hẹp van tim, trong sản khoa như cắt tử cung toàn phần, nong hẹp tắc vòi trứng…