Sa Tăng - Diêm Hoài Lễ: Hết mình vì nghệ thuật không màng thù lao, bệnh tật dày vò đến cuối đời

Chắc hẳn, bộ phim Tây du kí năm 1986 đã trở thành một tượng đài vững chắc trong kí ức của bao thế hệ từ già đến trẻ. Có thể nói rằng, so với rất nhiều phiên bản, bộ phim cho đến nay vẫn giữ được vị thế, ghi dấu ấn mạnh nhất vẫn chỉ có tác phẩm năm 1986 này mà thôi. Trong phim, người ta thường chỉ nhắc đến Tôn Ngộ Không lanh lợi, thông minh do Lục Tiểu Đồng đóng, hay anh chàng Trư Bát Giới lém lỉnh, hài hước của Mã Đức Hoa mà quên đi rằng, có một nhân vật nữa, đã tạo nên bộ ba đồ đệ xuất sắc bảo vệ Đường tăng đi thỉnh kinh, đó là Sa Tăng. 

Thủ vai cho nhân vật hiền lành, chất phác này là Diêm Hoài Lễ, ông sinh năm 1936, đến từ Sơn Đông (Trung Quốc). Được biết, khi ông tham gia bộ phim Tây du kí, Diêm Hoài Lễ đã 50 tuổi, là diễn viên lớn tuổi nhất so với các diễn viên khác.

 

Ban đầu, ông đăng kí diễn vai "Quốc vương Ô Kê Quốc" nhưng vì vóc dáng cao to lại không có khí chất của quốc vương nên thất bại. Tuy nhiên, ông lại rất hợp Sa Tăng, theo đánh giá của nữ đạo diễn Dương Khiết, chính vì thế mà ông đã tình cờ trở thành 1 trong 4 vai chính trong phim. Khi ấy, Diêm Hoài Lễ đã 46 tuổi.

 

Để làm nên bộ phim Tây du kí thành công như ngày hôm nay, ông đã cùng đoàn làm phim rong ruổi đi khắp mọi miền của đất nước, và đồng thời, cũng sắm nhiều vai diễn trong phim như: Thái Thượng lão quân, Ngưu Ma Vương, Tây Hải Long Vương, Mắt ngàn dặm; và những nhân vật quần chúng như hòa thượng, ông già, đại tướng Cuốn Bộ…

 

Ở thời điểm kinh tế còn khó khăn, nhiều lúc đoàn phim không đủ trả kinh phí cho diễn viên, thế nhưng, với Diêm Hoài Lễ, cứ được diễn là ông vui rồi. Có nhiều đóng góp cho phim nhất nhưng ông không hề màng thù lao, thậm chí còn hay chia sẻ tiền catse cho đồng nghiệp.

 

Ngoài Tây du ký, Diêm Hoài Lễ tham gia nhiều tác phẩm truyền hình kinh điển khác như Tam quốc diễn nghĩa (vai Trình Phổ), Ỷ thiên đồ long ký (vai Tạ Tốn), Đông Chu Liệt Quốc (vai Tề Công) và Kỷ Hiểu Lam (vai Trần Huy Tổ)...

 

Trong cuộc sống, Diêm Hoài Lễ là người tài năng, đức độ, được đồng nghiệp và khán giả vô cùng yêu mến, kính trọng. Tuy nhiên, cuộc đời ông lại không gặp may mắn, đến cuối đời, vì bệnh tật dày vò, ông ra đi trong đau đớn.

 

Vào năm 1993, trong một lần đi công tác cùng đoàn làm phim tại một ngôi làng nhỏ, nhận thấy ở đây muỗi quá nhiều nên thành viên trong đoàn đã phun một lượng lớn thuốc trừ sâu nhằm diệt muỗi, đồng thời nhắc nhở mọi người ra ngoài. Thế nhưng, Diêm Hoài Lễ vì mắc bệnh viêm mũi mà chẳng hay biết gì, vẫn tiếp tục ở lại suốt đêm đó.

 

Nhớ lại về bạn diễn quá cố, diễn viên Mã Đức Hoa kể: "Lần ấy, Diêm Hoài Lễ bị trúng độc, ảnh hưởng đến phổi nhưng anh ấy lại không hề hay biết. Sau khi quay phim xong trở về Bắc Kinh, Diêm Hoài Lễ bất ngờ bị ngất trong một chuyến du lịch.

 

Khi đưa tới bệnh viện cấp cứu, phổi của anh ấy đã sưng to. Từ đó, căn bệnh của anh ấy ngày càng nghiêm trọng cho đến khi qua đời".

 

Điều này khiến đoàn làm phim vô cùng áy náy, cuối cùng, năm 2009 sau một thời gian chống chọi với bệnh tật, ông đã trút hơi thở cuối cùng tại bệnh viện, hưởng thọ 73 tuổi.

 

Lúc ông hấp hối, trong phòng bệnh chỉ có bốn người là vợ, con trai, Lục Tiểu Linh Đồng và Trì Trọng Thụy. Diễn viên Mã Đức Hoa vì kẹt xe nên đến muộn, Diêm Hoài Lễ chết mà không nhắm mắt. So với bốn huynh đệ, mối thân tình của Diêm Hoài Lễ và Mã Đức Hoa khăng khít nhất, bởi hầu như cảnh quay nào họ cũng cùng nhau thực hiện. Đến mức, cùng nhau chia sẻ, ăn chung một hộp cơm trong khoảng thời gian ở phim trường thiếu thốn trăm bề.

 

Có thể nói, cuộc đời của Diêm Hoài Lễ khổ sở không khác gì với vai diễn Sa Tăng của mình, căn bệnh viêm phổi đã dày vò khiến ông như "sống không bằng chết" ở cuối đời.