Nỗi lòng mẹ đơn thân bị chồng cũ kiện đòi con và phiên tòa \'thiếu tình\'

Cuối tháng 6/2019, Toàn án nhân dân (TAND) quận 4, TP Hồ Chí Minh mở phiên tòa sơ thẩn vụ kiện dân sự Yêu cầu thay đổi người nuôi con. Trong đó, nguyên đơn là ông Đ.H.T. (SN 1959), bị đơn là chị Trần Thị Thanh Hải (SN 1974, trú tại phường 1, quận 4. Chị Hải không thể ngờ được, sau phiên xét xử đó, mẹ con chị tan đàn xẻ nghé, cuộc sống của bọ trẻ bị xáo trộn hoàn toàn. Chị Hải cho rằng, đó là bản án “thiếu tình” và chị sẽ kháng cáo đến cùng để giữ lại quyền nuôi con.

 

Sau khi hoàn tất thủ tục ly hôn và giành được quyền nuôi con, chị Trần Thanh Hải rời quê nhà ở Hà Nội vào Sài Gòn lập nghiệp ôm theo 3 đứa con thơ. Tưởng rằng cuộc sống sóng gió sẽ dừng tại đây, mấy mẹ con vui vẻ sống bên nhau nhưng bỗng một ngày nọ, người đàn ông từng từ chối quyền chăm sóc con cái lại bất ngờ gửi đơn kiện chị Hải ra tòa.  Đến cuối tháng 6/2019, phiên xử sơ thẩm do thẩm phán Nguyễn Hải Nam giữ vai trò chủ tọa được mở ra. Hôm ấy chị Hải ốm phải nhập viện. Tại tòa chỉ có ông Đ.H.T. (chồng cũ của chị Hải) đứng trên bục nguyên đơn đối diện với luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của chị Hải.

 

Không yên tâm về diễn biến trong phiên xử, giữa giờ giải lao chị Hải xuất hiện tại tòa. Đứng trong phòng xét xử, chị Hải khóc không thành tiếng khi nghe người chồng cũ cáo buộc, đổ lỗi cho gia đình chị chăm sóc mấy đứa trẻ không chu đáo để cố giành lại quyền nuôi dưỡng hai đứa con gái. Nói về cuộc hôn nhân đầy vết xước này chị Hải cho biết, năm 2010 vợ chồng ly thân. Chị đưa hai con là Đ.T.V.L (SN 2005) và Đ.T.L.A (SN 2008) vào Nam sinh sống. Đến năm 2015, TAND quận Đống Đa (Hà Nội) thuận tình cho ly hôn. Lúc đó, ông T. đồng ý giao hai con cho vợ nuôi dưỡng. Sau nhiều năm bươn chải trong Sài Gòn, cuộc sống tạm ổn định, chị xây dựng được căn nhà khang trang cho con ở thì ông T. “giở chứng”. Chị Hải cũng cho biết, vô cùng bất ngờ khi ôn T. đâm đơn lên TAND quận 4 để yêu cầu thay đổi quyền nuôi 2 con.

 

 

Kể từ thời điểm đó, cuộc sống của mấy mẹ con chị bị đảo lộn hoàn toàn. Tâm trạng chị không tốt, các con cũng bị ảnh hưởng tâm lý vì lo lắng một ngày nào đó nếu bố dành được quyền nuôi dưỡng thì sẽ phải rời xa mẹ. Sau phiên xử đầu tiên tạm hoãn, TAND quận 4 mở lại phiên xử sơ thẩm vào ngày 26/7/2019. Tại phiên xử này, ông T. đưa ra lý do giành quyền nuôi con là, do chị Hải gây khó dễ khi ông đến thăm con. Thêm nữa, chị Hải đã có thêm 1 đứa con chung với một người đàn ông khác nên không thể có đủ thời gian để chăm sóc cả 3 đứa trẻ cùng một lúc.

 

Ngay lập tức chị Hải phản pháo, chị cho rằng, lý do của ông T. không hợp lý. Ông T. đã ngoài 60 tuổi, trong khi các con đang ở tuổi dậy thì, liệu ông có thể thấu hiểu, chăm sóc tốt được không? Và dù có con riêng nhưng chị Hải vẫn là mẹ đơn thân, chị hoàn toàn độc lập về tài chính. Chị Hải khẳng định mình có đủ sức để lo lắng chu toàn cho cả ba đứa con ăn học, trưởng thành với điều kiện tốt. Thêm nữa, trong buổi hòa giải trước đó, hai cô con gái đều khẳng định muốn tiếp tục sống cùng mẹ. Hơn nữa, khi phiên toàn diễn ra, ông T, không chứng minh được chị Hải không đủ điều kiện để chăm sóc, giáo dục con cái và việc chị cản trở ông T. khi đến thăm con.

 

Từ những điều trên, Viện kiểm sát nhân dân (VKSND) quận 4 nhận định, 2 cháu bé ở cùng mẹ tử năm 2012 đến nay được chăm sóc tốt về tinh thần và vật chất. Để tránh gây xáo trộn cuộc sống của các cháu thì đề nghị tòa bác đơn của nguyên đơn. Nhưng cuối cùng, TAND quận 4 vẫn tuyên ông T. được quyền nuôi cháu A., còn cháu L. tiếp tục ở cùng mẹ. Tòa nhận định, việc chị Hải nuôi cùng lúc 3 con là vất vả, không đảm bảo việc chăm sóc con cái. Ngoài ra, việc cha mẹ nuôi dưỡng, chăm sóc và gióa dục con lúc nhỏ; còn con cái phải chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ khi về già là đạo lý tốt đẹp của dân tộc được quy định tại khoản 2 điều 70 Luật Hôn nhân gia đình.

 

Cầm bản án sơ thẩm trên tay, chị Hải như chết lặng. Lúc này, chị không thể tưởng tượng nổi có một ngày phải xa núm ruột mà mình chăm sóc, nuôi nấng suốt ngần ấy năm trời. Không thể chấp nhận một bàn án “thiếu tình” như vậy, chị Hải gạt nước mặt, nhờ luật sư tư vấn rồi làm đơn kháng cáo. Theo chị, không có đạo lý nào buộc đứa con gái còn chưa đủ tuổi trưởng thành, chưa thể tự chăm sóc cho bản thân phải chăm sóc cha mẹ khi già. “Tôi không ngăn cấm việc bố con gặp nhau, dù gì tôi cũng là một người mẹ hiểu chuyện nên luôn tạo cơ hội để chồng cũ vào thăm con hoặc cho tụi nhỏ ra chơi với bố vào dịp hè, Tết. Có điều là, nhiều khi ông T. chủ động gọi đến và dẫn con đi mà không thông báo với tôi nên tôi rất lo lắng”, chị Hải chia sẻ sau phiên xử sơ thẩm.

 

Không chỉ chị Hải, ngay sau khi bản án được ban hành, Viện trưởng VKSND quận 4 cũng có kháng nghị. Phía VKSND quận 4 cho rằng, tòa tuyên án không phù hợp với Điều 60 Luật Trẻ em, trong đó nêu rõ: nếu trẻ từ đủ 7 tuổi trở lên thì tòa phải lấy ý kiến của trẻ; trường hợp trẻ em có anh, chị, em ruột thì được ưu tiên sống cùng nhau. Hơn nữa, cả hai chị em cháu L. và A. đều dưới 16 tuổi nên theo Điều 37 Luật Trẻ em, bổn phận của các cháu là học tập, phụ giúp cha mẹ công việc phù hợp với độ tuổi. Chứ không thể áp dụng khoản 2 Điều 70 Luật Hôn nhân gia đình như HĐXX đã nhận định. Nhận thấy bản án có nội dung trái với quy định pháp luật, không xem xét nguyện vọng, điều kiện học tập của cháu A. và nhu cầu tình cảm của hai chị em nên VKSND quận 4 đề nghị TAND TP Hồ Chí Minh xét xử phúc thẩm theo hướng không chấp nhận toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn.

 

 

Trong quá trình làm đơn kháng cáo, chị Hải cho biết, vẫn chưa thể chấp nhận được chuyện này. “Hôm tòa tuyên án, mấy mẹ con cứ ôm nhau khóc. Đêm hôm đó cả ba mẹ con không ngủ nổi. Đặc biệt là cháu A. (năm 2019 mới học lớp 6), lúc nào cũng sợ hãi, đi đâu cũng đòi mẹ và chị đi cùng. Vì thế, tôi càng kiên quyết kháng cáo đến cùng để bảo vệ các con. Tôi muốn cho chúng được sống trong một môi trường tốt nhất. Các con đang tuổi ăn học chứ không phải tuổi phụ dưỡng cha mẹ già”, chị Hải kiên quyết nói.

 

Chị Hải còn cho biết thêm, bao nhiêu năm qua chị không nhận được một đồng trợ cấp nuôi dưỡng nào từ chồng cũ. Bản thân chị vẫn có thể một mình chăm lo cuộc sống, ăn học cho con cái đàng hoàng. Thời điểm vụ kiện xảy ra là khi các con đang bước vào tuổi dậy thì nên rất nhạy cảm, cần có mẹ ở bên cạnh để dạy dỗ, chỉ bảo những kỹ năng cần thiết để tự chăm sóc bản thân, bảo vệ mình khỏi những cám dỗ bên ngoài. Chị Hải cũng không phủ nhận tình cảm cha con và đạo lý làm con ở đời, nhưng chị cho rằng, dẫu sao tâm sinh lý các con còn chưa ổn định nên cần được che chở, chăm sóc.

 

Xét dưới nhiều góc độ thì câu chuyện này chỉ những người trong cuộc với rõ nhất. Nhưng với bản năng của một người phụ nữ, một người mẹ, chị Hải muốn con được sống, được phát triển trong môi trường thuận lợi nhất. Vậy nên, những trăn trở của chị về bản án sơ thẩm “thiếu tình” là hoàn toàn có lý.