Những ai nhất thiết phải tiêm vắc xin cúm mùa?

Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hàng năm có khoảng 5% dân số mắc bệnh cúm, gây ảnh hưởng lớn đến sức khỏe, sinh hoạt, công việc. Cúm là một bệnh truyền nhiễm do các chủng virus cúm influenza gây ra và có khả năng lây lan mạnh. Tại Việt Nam, bệnh cúm xảy ra quanh năm nhưng nhiều nhất trong gia đoạn chuyển mùa và trời lạnh. 

 

Tại Việt Nam hiện nay có 3 loại vắc xin cúm mùa. Vắc xin Vaxigrip 0.25 ml xuất xứ từ Pháp dành cho trẻ em 6-35 tháng tuổi. Người lớn và trẻ em từ 36 tháng tuổi trở lên có 2 loại vắc xin là Vaxigrip 0.5 ml xuất xứ của Pháp và Influvac 0.5 ml của Hà Lan.

 

 

Trẻ em từ 6 đến 35 tháng tuổi: tiêm liều 0,25ml. Người lớn và trẻ em từ 36 tháng tuổi trở lên: tiêm liều 0,5 ml.

Trẻ em dưới 9 tuổi nếu trước đây chưa bị cúm hoặc chưa từng tiêm vắc xin cúm thì nên tiêm 2 mũi. Mũi 2 cách mũi 1 tối thiểu 1 tháng. Và sau đó tiêm nhắc lại mỗi năm một lần.

Đối với những người có hệ miễn dịch khỏe mạnh, bệnh cúm chỉ có các biểu hiện thông thường như sốt, ho, ngạt mũi, chảy nước mũi, đau đầu... Các triệu chứng có thể tự khỏi sau 7-10 ngày nghỉ ngơi. Tuy nhiên, đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có hệ miễn dịch yếu, cúm có thể gây biến chứng viêm phổi, tổn thương hô hấp nặng, thậm chí tử vong.

Theo nhiều nghiên cứu, khả năng miễn dịch của cơ thể dù miễn dịch tự nhiên hay miễn dịch nhờ vắc-xin đều giảm theo thời gian. Sự suy giảm kháng thể chống cúm ở người do một số yếu tố như loại kháng nguyên sử dụng để chế tạo vắc xin, tuổi và tình trạng sức khỏe của người được chủng ngừa.

 

Đối tượng người cao tuổi, những người có hệ miễn dịch yếu có thể sản sinh lượng kháng thể chống cúm ít hơn so với những người trẻ đồng thời, hàm lượng kháng thể chống cúm của họ cũng giảm nhanh chóng hơn theo thời gian.

Theo các nhà nghiên cứu, các loại virus gây bệnh cúm có thể thay đổi qua từng năm. Do đó, các kháng thể được ta ra trong vắc xin cúm gần như chỉ có hiệu quả trong một năm nhất định, sang tới năm sau có thể đã không còn tác dụng. Vì lý do này, bác sĩ khuyên rằng người dân nên thực hiện tiêm vắc xin cúm nhắc lại mỗi năm. Thành phần của vắc xin cúm được nghiên cứu, cập nhật và thay đổi hàng năm để phù hợp hơn với các chủng virus cúm đang lưu hành năm đó.

Bác sĩ khuyến cáo nên tiêm vắc xin cúm mùa trước khi bước vào mùa dịch. Khoảng 2 tuần sau khi tiêm vắc xin, cơ thể có thể hình thành kháng thể bảo vệ khỏi các chủng virus có trong vắc xin. Các kháng thể này sẽ kích hoạt hệ thống miễn dịch để chống lại virus cúm. Nếu bắt gặp virus cúm, chúng sẽ “đánh dấu” và ra hiệu cho hệ thống miễn dịch đến tiêu diệt ngay trước khi phát bệnh.

Bác sĩ khuyên rằng, những đối tượng nên tiêm ngừa vắc-xin cúm mùa là: Trẻ em từ 6 tháng đến 5 tuổi, phụ nữ mang thai, người cao tuổi, đặc biệt là người trên 65 tuổi. Người mắc các bệnh lý mạn tính như: hen, viêm phổi, bệnh tim mạch, đái tháo đường, suy giảm miễn dịch do điều trị hoặc do mắc HIV/AIDS, suy thận cũng cần tiêm vắc xin cúm mùa để đề phòng biến chứng.

 

Phụ nữ mang thai được khuyến cáo nên tiêm vắc xin cúm mùa. Bởi bà bầu mắc cúm có nguy cơ biến chứng cao như gây sảy thai, sinh non, thai nhi sinh ra bị dị tật bẩm sinh thậm chí đe dọa tính mạng cả mẹ và con. Vắc xin cúm mùa mang lại lợi ích gấp đôi cho bà bầu.

 
Tiêm vắc-xin cúm cho bà bầu mang lại lợi ích gấp đôi khi có thể bảo vệ cho cả bà mẹ và thai nhi. Mặt khác, em bé sau sinh không thể chủng ngừa cúm cho đến khi được 6 tháng tuổi. Khi người mẹ tiêm chủng ngừa cúm mùa trong thời gian mang thai, các kháng thể sẽ theo cơ thể mẹ truyền cho bé và bảo vệ trẻ cho tới khi đủ tuổi chích ngừa cúm đầu tiên là 6 tháng tuổi.

Phản ứng phụ thường gặp nhất sau khi chủng ngừa cúm (đối với cả trẻ em và người lớn) là đau ở chỗ được tiêm. Trẻ em, đặc biệt là những người chưa từng nhiễm virus cúm, có thể bị sốt nhẹ, cảm thấy đau và mệt mỏi. Các bác sĩ cho hay những triệu chứng này có thể kéo dài đến 2 ngày. Phản ứng dị ứng dù rất hiếm những có thể xảy ra với bất cứ loại vắc xin nào. Cha mẹ hãy thông báo với bác sĩ bất cứ phản ứng nào của trẻ.

 

 

 

Hà Ly (t/h)