Những điều cấm kỵ và việc \'chạy giữa hai bờ sinh-tử\' của nghề vớt thi thể trên sông tại Trung Quốc

Nghề vớt xác trên sông – “công việc chạy giữa hai bờ sinh – tử”

Người vớt xác trước tiên cần tách thi thể khỏi đống rác thải bao quanh.

Giống như ở nhiều nước châu Á, người Trung Quốc có truyền thống "nhập thổ vi an", tức là "về với đất mẹ là bình yên", thế nên cho dù là vì nguyên nhân gì thì cũng phải đem người đã khuất về quê cũ an táng. Bởi vậy mới sinh ra nghề vớt xác trên sông, họ sẽ thay người thân của những người không may vong mạng dưới nước vớt di thể lên để chôn cất.

Những người tình nguyện làm nghề này đều là những người nghèo khó, bởi không ai chủ động làm công việc “chạy giữa 2 bờ sinh-tử” này trong ánh mắt xa lánh của hàng xóm xung quanh. Thậm chí công ty bảo hiểm cũng từ chối bán bảo hiểm cho họ.

Người ta thường nói đã làm nghề này thì không thể bỏ ngang được, là cả cuộc đời gắn bó với nó vì không công ty nào nhận người đã từng làm nghề vớt xác vào làm việc. Dẫu biết nghề nào cũng quý, không phân biệt cao thấp sang hèn nhưng những con người thầm lặng không quản hy sinh mạng sống để đưa những người đã khuất về với đất mẹ bình yên lại bị coi rẻ.

Quy tắc trong nghề vớt xác trên sông

Chân dung một người vớt xác chuyên nghiệp trên sông Hoàng Hà.

Dù có tinh thần thép đến đâu nhưng khi hàng ngày phải tận mắt chứng kiến những thi thể trôi nổi trên sông thì gan dạ cũng hóa thành bóng ma tâm lý. Tuy nhiên họ vẫn luôn quan niệm về việc phải đối xử tử tế với người chết, có những thi thể rơi xuống nước lâu ngày trông vô cùng tảm khốc và thương tâm.

Trước khi làm việc, người vớt xác thường buộc vải đỏ ở đầu thuyền, ngón tay giữa cũng buộc 1 dải vải đỏ tươi rộng khoảng 3cm để "trừ tà". Mỗi lần xuống thuyền đi vớt xác, họ đều đem theo một con gà trống khỏe mạnh để cúng tế Hà Bá, cúng tế xong thì vặn cổ gà rồi ném xuống sông làm "vật tế".

Sau đó, người vớt xác chuẩn bị vải bố trắng, móc câu được chế tạo đặc biệt và dây thừng được tết bằng lông chó. Lúc gặp phải thi thể, trước tiên họ phải dùng móc câu xua hết rác rưởi bám xung quanh đi rồi câu thi thể lại gần, khi vớt lên phải lập tức dùng vải bố trắng bó trụ lại, rồi dùng dây thừng lông chó buộc vào bên hông người chết. Tiếp đó, thi thể sẽ được đặt tại nơi khuất ánh mặt trời, chờ người nhà đến nhận.

Những điều cấm kỵ của nghề vớt xác

Người vớt xác dùng móc câu chuyên dụng vớt thi thể bị đang ngập trong rác thải.

Thứ nhất là "không vớt thi thể đang dựng đứng”. Hầu hết xác người khi rơi xuống nước một thời gian dài sẽ trương và nổi lên nhưng một vài trường hợp hiếm có là thi thể vẫn giữ nguyên trạng thái đứng thẳng trong nước. Người ta cho rằng những người đã mất này “oán khí quá sâu” và không muốn rời đi một mình nên thường họ sẽ không vớt những thi thể như vậy.

Thứ hai là "không vớt thi thể đã vớt qua 3 lần không được". Nếu một thi thể vớt 3 lần không được thì ắt hẳn người chết không muốn rời đi, vì thế người vớt xác cũng không thể cưỡng ép vớt thi thể nhiều lần.

Thứ ba là "không vớt xác các thiếu nữ tóc dài". Người vớt xác cho rằng những cô gái vong mạng đáy sông trong độ tuổi thiếu nữ đa phần là tự sát vì tình, cho nên họ chết trong tư thế khá khó coi. Mặt khác, theo quan niệm dân gian thì "nam úp, nữ ngửa", tức là thi thể đàn ông đều úp xuống, thi thể phụ nữ đều ngửa lên, mà phụ nữ để tóc dài theo sóng lay động trên mặt nước, cùng với thân thể trắng toát vì ngâm nước lâu ngày sẽ tạo ra khung cảnh thực sự rất đáng sợ. Bên cạnh đó, khi vớt nữ thi, dụng cụ vớt rất dễ bị tóc cuốn lấy, nếu người vớt xác vô ý hoặc phân tâm dù chỉ trong tích tắc cũng có thể bị cuốn vào dòng nước xoáy, hậu quả khó mà lường trước được.

Ngày nay, những người vớt xác đã được đổi tên thành đội viên đội trục vớt do Ủy ban nhân dân các cấp quản lý. Tuy nhiên vẫn có những đội do người dân tự phát và không chịu sự quản lý của chính quyền. Nghề vớt xác là nghề nguy hiểm, đánh đổi cả tính mạng và thanh xuân nên số người tình nguyện làm nghề này rất hiếm. Chính vì vậy, nghề này càng ngày càng trở nên quý hiếm với lệ phí cao “ngất ngưởng”.

Người vớt xác có tâm sẵn sàng đánh đổi mạng sống của mình để đưa thi thể nạn nhân về chốn yên nghỉ cuối cùng. Thế nên, mỗi người cũng nên thay đổi suy nghĩ, có thái độ tôn trọng hơn với những người tình nguyện mang đến niềm an ủi cuối cùng dành cho những người đã khuất cũng như người thân trong gia đình họ.