Địa phương đầu tiên tại miền Nam ghi nhận trường hợp mắc bệnh Whitmore

Ngày 7/10, TS.BS Nguyễn Hoành Cường – Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa tỉnh Bình Định cho biết đang điều trị cho một bệnh nhân nhiễm vi khuẩn Burkholderia Pseudomallei hay còn gọi là bệnh Whitmore.

 

Nữ bệnh nhân tên N.T.N. (29 tuổi; ở Sông Cầu, tỉnh Phú Yên) cách đây 1 năm được phát hiện và điều trị đái tháo đường tuýp 1, nhập viện ngày 30/9. Qua khai thác bệnh sử, trước khi nhập viện 15 ngày, người bệnh có triệu chứng sưng đau, nóng, đỏ vùng cổ trái, kèm theo sốt, ớn lạnh, mệt mỏi về chiều.

 

 

Bệnh nhân đi khám tại bệnh viện địa phương được chẩn đoán viêm hạch cổ, điều trị ngoại trú nhưng không đỡ. Sau một thời gian, bệnh nhân đau nhiều vùng cổ bên trái, sốt cao nên được chuyển viện.

Tại Khoa Ngoại Tổng hợp, các bác sĩ chẩn đoán ban đầu bệnh nhân u vùng cổ T áp xe hóa trên nền bệnh đái tháo đường tuýp 1. Bác sĩ chỉ định phẫu thuật làm sạch ổ áp xe, mô hoại tử kết hợp điều trị với các kháng sinh ceftazidim.

Đến ngày 1/10, bệnh nhân hết sốt, đường huyết còn cao được chuyển khoa Nội Tổng hợp điều trị tiếp. Vài ngày sau quá trình điều trị không có tiến triển, bệnh nhân được cấy máu xét nghiệm.

 

ThS. BS Nguyễn Hữu Lành, Trưởng khoa Nội Tổng Hợp cho hay, kết quả cấy máu ngày 4/10: Bệnh nhân bị nhiễm trùng huyết Burkholderia pseudomallei, nhạy cảm với các kháng sinh ceftazidim đang dùng. Sau 7 ngày điều trị tích cực, bệnh nhân hết sốt, vết thương sạch, đường huyết ổn định.

 

Whitmore (hay còn gọi là bệnh melioidosis) là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm do vi khuẩn gram âm B. pseudomallei gây ra. Vi khuẩn này tồn tại nhiều trong môi trường tự nhiên, đặc biệt trong bùn, đất và nước. Con người có thể bị lây nhiễm vi khuẩn khi trên cơ thể có vết thương hở tiếp xúc trực tiếp với đất, nước hoặc động vật chết mang vi khuẩn.

Theo PGS.TS.BS. Bùi Khắc Hậu, Nguyên trưởng khoa Nội tổng hợp - Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, bệnh Whitmore có nhiều thể bệnh khác nhau: Tối cấp, trung bình hoặc mạn tính.

 

Thể bệnh tối cấp rất hiếm gặp, nếu mắc phải bệnh nhân có thể tử vong nhanh chỉ sau vài ngày phát bệnh. Thể bệnh trung bình rất hay gặp với hại dạng cấp tính và bán cấp tính, bệnh vẫn diễn biến nhanh, có thể khiến nạn nhân mất mạng trong khoảng 1 tuần phát bệnh. Một số ít trường hợp diễn biến mạn tính, người bệnh có thể nhiễm virus nhiều ngày, nhiều tháng khiến bệnh nhân viêm nhiễm, hoại tử vô cùng khổ sở.

Kể từ khi bị nhiễm vi khuẩn, trung bình 9 ngày sẽ có biểu hiện khởi phát. Các triệu chứng của bệnh rất mơ hồ như: sốt, ớn lạnh, mệt mỏi, đau người, đau đầu, chán ăn, ho đau tức ngực. Các triệu chứng tại chỗ nơi vi khuẩn xâm nhập như sốt, lở loét, áp xe... Trẻ em mắc bệnh Whitmore thường có biểu hiện sưng đau vùng góc hàm dễ nhầm lẫn với bệnh quai bị.

Bệnh có xu hướng gặp nhiều ở nam hơn nữ. Đáng nói, vi khuẩn dễ xâm nhập và gây bệnh ở người có hệ miễn dịch kém, người mắc các bệnh mạn tính như đái tháo đường, bệnh gan, bệnh thận, bệnh phổi mạn tính... Những đối tượng này dễ mắc bệnh, một khi khởi phát bệnh thường diễn tiến nặng và lâu khỏi hơn những người khác.

 

Bệnh Whitmore xảy ra chủ yếu ở các tỉnh khu vực phía Bắc và Bắc Trung Bộ và có dấu hiệu gia tăng trong vài năm trở lại đây. Tại Trung tâm Bệnh nhiệt đới, BV Bạch Mai từ đầu năm 2019 đến nay, trung tâm đã tiếp nhận 20 trường hợp bệnh nhân mắc whitmore. Con số này tương đương tổng số ca bệnh được ghi nhận tại Bệnh viện trong thời gian 5-10 năm trước. Còn trong tháng 8 vừa qua, số bệnh nhân Whitmore tăng đột biết với 12 ca được đưa tới trung tâm ở thể nặng, trong đó đã có 4 ca tử vong.

Kể từ tháng cuối tháng 8 tới hết tháng 9/2019, các tỉnh thành như Hà Tĩnh, Nghệ An, Yên Bái, Thái Nguyên tiếp tục ghi nhận các trường hợp mắc bệnh Whitmore. Tại Nghệ An, 4 trẻ em được phát hiện mắc bệnh Whitmore sau khi điều trị quai bị không khỏi.

 

Còn tại Yên Bái, từ đầu năm 2019 đã phát hiện 6 ca nhiễm bệnh, trong đó có 4 trường hợp đã tử vong do nhập viện muộn, chỉ có 2 trường hợp điều trị thành công. Bình Định trở thành địa phương đầu tiên tại khu vực phía Nam ghi nhận trường hợp nhiễm bệnh Whitmore.

 

 

 

Hà Ly (t/h)