Đột quỵ vì dùng thuốc tránh thai kéo dài
Mới đây, BSCKI Lữu Hữu Tuấn, khoa Nội thần kinh, Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á - Vĩnh Long, cho biết đang điều trị cho nữ bệnh nhân bị huyết khối tĩnh mạch nội sọ - một dạng đột quỵ ít gặp. Nữ bệnh nhân 25 tuổi quê Vĩnh Long cho biết trước khi nhập viện khoảng 1 tuần bệnh nhân có biểu hiện đau đầu từng cơn và kèm buồn nôn, đã mua thuốc uống nhưng không thuyên giảm.
Qua thăm khám quét sóng MRV, bác sĩ nhận thấy bệnh nhân bị mất tính hiệu dòng chảy tĩnh mạch vùng xoang ngang và xoang sigma bên trái. Kết quả xét nghiệm chẩn đoán huyết khối tăng hơn 2.500 (mức bình thường dưới 500). Qua khai thác bệnh sử, bác sĩ mới phát hiện bệnh nhân có tiền sử dùng thuốc tránh thai hàng ngày một thời gian dài. Đây chính là nguyên nhân gây bệnh.

Bác sĩ Lữu Hữu Tuấn chẩn đoán bệnh nhân bị nhiễm trùng và sử dụng thuốc tránh thai trong thời gian dài, dẫn đến tình trạng tắc nghẽn tĩnh mạch nội sọ. Sau khi tiến hành hội chẩn, các bác sĩ chỉ định sử dụng thuốc kháng đông, kháng sinh, an thần và kết hợp thuốc giảm đau cho bệnh nhân để kiểm soát tình trạng tắc nghẽn tĩnh mạch. Hiện, bệnh nhân đã ổn định sức khỏe và được chăm sóc tích cực tại khoa Nội thần kinh.
Huyết khối tĩnh mạch nội sọ hay huyết khối tĩnh mạch não là hiện tượng hình thành các cục máu đông trong các tĩnh mạch và xoang tĩnh mạch của não bộ. Đây là một dạng đột quỵ hiếm gặp, chỉ chiếm gần 1% trong số các nguyên nhân gây ra đột quỵ. Các bác sĩ lý giải có hai nguyên nhân hình thành huyết khối tĩnh mạch não. Nguyên nhân thứ nhất do nhiễm trùng các bộ phận như ổ mắt, xoang chũm, tai giữa, mặt, trong đó viêm màng não là hay gặp nhất. Huyết khối tĩnh mạch não do nhiễm trùng chủ yếu xảy ra ở bệnh nhân viêm tai và viêm xoang chũm do nhiễm trùng các xoang cạnh mũi hoặc ổ mắt.

Nhóm nguyên nhân thứ hai huyết khối tĩnh mạch não không liên quan nhiễm trùng thường do liên quan đến bệnh lý: ung thư, rối loạn tăng sinh tủy, mất nước, rối loạn đông cầm máu hay nguyên nhân mang thai, chu sinh. Ở phụ nữ trẻ, huyết khối tĩnh mạch não thường gặp ở chu sinh hơn là lúc mang thai hoặc sử dụng thuốc tránh thai. Ngoài ra các nguyên nhân cơ học khác có thể gây bệnh như: chấn thương đầu, chọc dò tủy sống cũng có biến chứng huyết khối tĩnh mạch não.
Vì sao thuốc tránh thai có thể gây tắc nghẽn mạch máu?
Uống thuốc tránh thai hàng ngày là một biện pháp phổ biến được chị em phụ nữ lựa chọn bởi mức độ an toàn và hiệu quả cao. Tuy nhiên, các bác sĩ khuyến cáo sử dụng thuốc tránh thai kéo dài có thể gây nhiều tác dụng phụ không mong muốn, thậm chí gây nguy hiểm tính mạng. Một trong số tác dụng phụ là hình thành huyết khối tĩnh mạch.

Bác sĩ Hoàng Văn Dũng, Trưởng khoa Nội tim mạch, Bệnh viện Quận Thủ Đức (TP.HCM) lý giải, có ba cơ chế dẫn tình hình thành huyết khối trong mạch máu người là ứ trệ mạch máu, tăng đông và tổn thương lớp nội mạch. Thuốc tránh thai có cơ chế tăng yếu tố đông máu, nguy cơ hình thành huyết khối tĩnh mạch gây nguy hiểm. Phần lớn trường hợp hình thành huyết khối tĩnh mạch não ở người trẻ được ghi nhận đều có liên quan tới sử dụng thuốc tránh thai.
Bác sĩ khuyến cáo những người có cơ địa tăng đông hoặc từng có tiền sử huyết khối tĩnh mạch không nên sử dụng thuốc tránh thai trong thời gian dài. Do đó, chị em phụ nữ đang trong thời gian sử dụng thuốc tránh thai, nếu có biểu hiện đau đầu thường xuyên, uống thuốc không thuyên giảm cần đến khám tại các cơ sở chuyên khoa để phát hiện kịp thời và hạn chế các biến chứng nguy hiểm như tai biến mạch máu não, động kinh thứ phát, liệt các dây thần kinh sọ có thể đe dọa tính mạng.
Không chỉ gây huyết khối tĩnh mạch não, theo Channelnewsasia, phụ nữ uống thuốc tránh thai phối hợp (chứa cả estrogen và progestin) có nguy cơ bị huyết khối tĩnh mạch sâu ở chân hoặc vùng chậu cao gấp 3,5 lần so với những người khác. Các loại thuốc tránh thai tổng hợp thế hệ mới, bao gồm the progestins drospirenone, desogestrel, gestodene hoặc cyproterone acetate bị nghi là làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối cao hơn nhiều so với những loại cũ như levonorgestrel and norethisterone. Ước tính, cứ 10.000 phụ nữ uống thuốc tránh thai cũ levonorgestrel mỗi năm sẽ phát hiện 6 trường hợp bị huyết khối tĩnh mạch. Với hai thuốc mới là desogestrel và cyproterone con số này tăng lên 4 trường hợp huyết khối/10.000 phụ nữ uống thuốc mỗi năm. |







Bình luận
Đăng nhập hoặc Tạo tài khoản để tham gia bình luận
Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu