Kỷ Niệm 50 năm ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ Tịch Hồ Chí Minh

Gợi ý cách làm bài văn nghị luận giải thích

Văn nghị luận giải thích nằm trong văn nghị luận, nó có đặc điểm, tính chất khác với văn lập luận chứng minh.

Tìm hiểu chung về văn lập luận giải thích

 

Khái niệm

 

Về khái niệm cơ bản, văn lập luận chứng minh là dùng các lí lẽ, chứng cứ xác thực, đáng tin cậy, được mọi người thừa nhận để chứng minh một quan điểm, ý kiến, tư tưởng về một vấn đề, hiện tượng đời sống hay văn học.
 
Gợi ý cách làm bài văn nghị luận giải thích
Còn văn nghị luận giải thích là dùng các lí lẽ có sức thuyết phục làm cho người đọc ( nghe) hiều rõ những điều họ còn chưa biết hay thắc mắc về một điều nào đó trong đời sống ( tư tưởng, đạo lí, phẩm chất, quan hệ,...). Giải thích nhằm nâng cao nhận thức, trí tuệ, tư tưởng tình cảm của con người.
 

Yêu cầu của bài văn nghị luận giải thích

 

Trong bài văn giải thích, người viết có thể phối hợp linh hoạt các cách giải thích sau:

Giải thích bằng các định nghĩa, nêu ý nghĩa của câu chữ, hình ảnh quan trọng trong nhận định của đề bài.

Kể ra các biểu hiện của vấn đề như so sánh đối chiếu các hiện tượng, giảng giải các mặt lợi hại của một vấn đề, cách giải quyết vấn đề…

Giải thích bằng cách dựa vào quy luật, mục đích, ý nghĩa của vấn đề được nêu ra.

Để giải thích vấn đề được thấu đáo, trong quá trình giảng giải vấn đề, ta cần biết đặt ra và trả lời câu hỏi đặc trưng của giải thích: Tại sao? Như thé nào? Làm thế nào? Những câu hỏi này xoay quanh vấn đề được đặt ra và trả lời bằng sự hiểu biết của mình từ thực tế, văn học,...

Trong bài văn giải thích, có khi cần lấy vài dẫn chứng để chứng minh, dẫn giải cho lập luận nhưng không dẫn giải tràn lan, biến giải thích thành chứng minh.

Chú ý về lí lẽ, nó là yếu tố chính của bải giải thích, giúp người đọc ( nghe) hiểu bản chất vấn đề. Do đó, lí lẽ phải chặt chẽ, có cơ sở thuyết phục và đề cập được mọi mặt của vấn đề.
 

Cách lập dàn ý cho bài văn nghị luận giải thích

 

Mở bài

 

Dẫn dắt vào vấn đề

Để thực hiện tốt việc dẫn dắt vào vấn đề, người viết cần tìm hiểu kĩ đề bài và xác định đúng trọng tâm tư tưởng, đạo lí hay câu nói cần giải thích.

Trích dẫn câu nói, tư tưởng đạo lí cần giải thích

Sau khi nêu ra vấn đè trọng tâm, người viết cần trích dẫn vấn đề cần giải thích vào bài làm. Đồng thời, kết hợp với việc khái quát nội dung câu nói.

Thân bài

 

Người viết cần có những luận điểm rõ ràng, mạch lạc với các thao tác bình luận, giải thích, đánh giá.

Giải thích vấn đề cần nghị luận:

Giải thích những từ khóa quan trọng, những từ ngữ trong câu nói chưa rõ nghĩa.

Giải thích nội dung của câu nói cần bàn luận

Bình luận, đánh giá vấn đề, tư tưởng hay câu nói cần giải thích thông qua hệ thống lí lẽ và dẫn chứng.

Bài học nhận thức và hành động. Liên hệ bản thân.

Đề xuất những phương hướng cụ thể về nhận thức và hành động trong cuộc sống.

Liên hệ bản thân bằng việc rút ra những bài học kinh nghiệm cho bản thân trong học tập và cuộc sống.
 

Kết bài

 

Khẳng định lại một lần nữa giá trị cuẩ vấn đề tư tưởng, đạo lí cần giải thích.
 

 
[presscloud]https://media.baosuckhoecongdong.vn/mediav2/upload/video/2020/04/16/Huong-dan-cach-lam-bai-van-lap-luan-chung-minh (4)_16042020100655.mp4[/presscloud]
 
 
Xem thêm:  Hướng dẫn cách làm bài văn lập luận chứng minh


 Minh Tú (t/h)