Liên hoan phim Tài liệu châu Âu – Việt Nam lần thứ 15: Khi điện ảnh tài liệu chạm đến trái tim cộng đồng

Diễn ra từ ngày 12 đến 18/9/2025, liên hoan phim năm nay có sự tham gia của 10 quốc gia châu Âu và Việt Nam, với tổng cộng 18 bộ phim tài liệu đặc sắc. Các buổi chiếu được tổ chức miễn phí tại Phòng chiếu của Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương (Hà Nội) và Rạp D Ciné Bến Thành (TP.Hồ Chí Minh).

Tại lễ khai mạc, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tạ Quang Đông nhấn mạnh: “Liên hoan phim tài liệu là sự kiện thường niên có ý nghĩa lớn trong hoạt động giao lưu văn hoá quốc tế. Qua 15 năm tổ chức liên tục, quy mô và chất lượng ngày càng được nâng cao, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần và nghệ thuật cho công chúng Việt Nam”.

Hai bộ phim mở màn cho mùa liên hoan năm nay đều mang nội dung sâu sắc, gắn liền với con người và cộng đồng.

“Hành trình yêu thương” của đạo diễn Lê Anh Tuấn kể về những chuyến xe thiện nguyện đưa bệnh nhân nghèo từ TP. Hồ Chí Minh trở về quê trong đại dịch COVID-19. Bộ phim không chỉ tái hiện khó khăn của người dân trong thời kỳ khủng hoảng y tế, mà còn làm nổi bật sự tử tế, tình người và sức mạnh cộng đồng trong hoàn cảnh ngặt nghèo.

“Giấy bồi – Lễ hội hóa trang Fano” (Italia) lại mang sắc màu tươi vui, kể về một lễ hội truyền thống tại châu Âu, nơi nghệ thuật, văn hóa và con người hội tụ trong một không gian sáng tạo đầy chất thơ.

Hai tác phẩm với màu sắc khác biệt nhưng đều thể hiện sứ mệnh chung của phim tài liệu: Ghi lại hiện thực và khơi dậy cảm xúc, suy ngẫm về cuộc sống.

Trong bối cảnh xã hội hiện đại đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, khủng hoảng y tế, và mất mát văn hoá, phim tài liệu trở thành công cụ truyền thông quan trọng để nâng cao nhận thức cộng đồng.

Thông qua những câu chuyện đời thường, những nhân vật nhỏ bé nhưng đầy nghị lực, các bộ phim tại liên hoan không chỉ phản ánh vấn đề mà còn đưa ra thông điệp hành động – từ bảo vệ sức khoẻ tinh thần sau đại dịch, đến tôn vinh những giá trị nhân văn trong đời sống đô thị.

Theo đại diện Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương, các tác phẩm năm nay thể hiện sự đổi mới trong cách tiếp cận, mang tính kể chuyện hấp dẫn hơn, gần gũi hơn với khán giả trẻ, từ đó lan toả thông điệp về sự tử tế, sẻ chia và bền vững trong cộng đồng.

Liên hoan phim năm nay tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng của hợp tác văn hóa quốc tế trong việc xây dựng cầu nối giữa Việt Nam và các quốc gia châu Âu. Không chỉ là sân chơi nghệ thuật, sự kiện còn là diễn đàn trao đổi chuyên môn giữa các nhà làm phim, nghệ sĩ, và công chúng – thúc đẩy sáng tạo và học hỏi lẫn nhau.

Thứ trưởng Tạ Quang Đông khẳng định: “Thông qua điện ảnh, chúng ta không chỉ quảng bá hình ảnh Việt Nam ra thế giới, mà còn tiếp thu tinh hoa nhân loại để làm giàu thêm bản sắc văn hoá dân tộc. Phim tài liệu vì thế không chỉ để xem, mà để hiểu, để sống có trách nhiệm hơn với cộng đồng và thế giới”.

Liên hoan phim Tài liệu châu Âu – Việt Nam không chỉ dừng lại ở giá trị nghệ thuật, mà còn là lời mời gọi mỗi người suy ngẫm về vai trò của mình trong xã hội – từ bảo vệ môi trường, chăm lo cho người yếu thế, đến việc gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống.

Khi những thước phim chân thực gặp gỡ trái tim đồng cảm của khán giả, điện ảnh không còn là sân khấu trình diễn, mà trở thành hành động, trách nhiệm, và hi vọng.

Nguyễn Nghị